Homoprotest tegen weigeren communie maakt weinig kans

Voeg katholieke kerk, pastoor en seks bij elkaar en je hebt een mediahype voor zeker één week. Gegarandeerd. Het weigeren van de hostie door pastoor Buyens aan prins Carnaval was misschien onhandig, maar de pastoor verdient steun. Een rechtsgang maakt weinig kans. Het is wéér zo’n relirel die op gebakken lucht is gebaseerd.

 

Robèrt Cooijmans is homoseksueel en praktiserend katholiek. Hij heeft dinsdagmiddag in zijn woonplaats Cuijk aangifte gedaan tegen pastoor Luc Buyens van de Brabantse plaats Reusel," vat Nederlands Dagblad kort en krachtig samen.

 

Volgens Cooijmans maakt de pastoor zich schuldig aan discriminatie omdat hij in zijn kerk weigert de communie uit te reiken aan homoseksuelen en lesbiennes in casu de homoseksuele prins Carnaval Gijs Vermeulen. Cooijmans zegt dat hij met de aangifte een daad wil stellen. Volgens de aangever krijgt hij in zijn eigen parochie altijd de communie. "Zelfs in de kerk van het bisdom, de Sint Jan in Den Bosch, maken ze er geen probleem van'', aldus Cooijmans.

 

Tot zo ver de nieuwsfeiten. Ik vind dat pastoor Buyens wat onhandig heeft gehandeld. Hij had kunnen weten dat het weigeren van de communie aan homoprins Carnaval een rel kon geven. Of Buyens nu één of meerdere malen van tevoren in persoonlijke gesprekken dit besproken heeft of niet, je kunt op je katholieke vingers natellen dat je een lont in een kruitvat steekt.

 

Natuurlijk kan een priester de communie weigeren aan mensen die 'in zonden leven'. Het is echter goed katholiek gebruik om hier pastoraal mee om te gaan. Dat is niet laks of het gevolg van slappe knieën zoals de rechtervleugel van de Rooms-Katholieke Kerk graag roept. Het is eerder een combinatie van gezond pragmatisme en een theologie van bescheidenheid. Als je alle kerkgangers die niet geheel en al geestelijk klaar zijn om de communie te ontvangen en deze gaat weigeren, hoef je elke mis maar één of twee hosties te consacreren. Je bent dan snel klaar. Bovendien past een priester, zoals iedere katholiek, een zekere bescheidenheid. Denk aan de grote balk in je eigen ogen. God zoekt de zijnen er wel uit. Aan Hem is de rechtvaardigheid én de barmhartigheid.

 

Een kleine anekdote bij wijze van illustratie. Mijn oude pastoor vertelde ooit een verhaal. Voor de mis kwam een zondaar naar hem toe en vertelde hem dat hij wilde communiceren. De pastoor vertelde dat dit onmogelijk was omdat hij in staat van zonde verkeerde. De man begon te tieren en te dreigen: 'Ik kom gewoon naar voren, dan kan je me niet weigeren'. De pastoor zei dat hij dat wel zeker van plan was. De mis werd gevierd en de communie uitgereikt. Ook aan de zondige man. Na de mis kwam de zondaar stralend naar de pastoor: ‘Zie je wel!' De pastoor antwoordde: 'Ik mag een zondaar niet de communie geven, maar wie zegt me dat je je niet in

de tussentijd hebt bekeerd van je slechte daden.'

 

Daar staat tegenover dat pastoor Buyens steun verdient, of hij nu wel of niet verstandig gehandeld. Als er kerkgangers zijn die van hun communiegang een demonstratie willen maken, heb je de plicht in te grijpen. De criterium van het scandalum ('schandaal') is hier zeker van toepassing. Of dit voor Prins Carnaval gold kan ik niet goed beoordelen, maar het geldt zeker wel voor alle protesthomo's die sinds die dag hun communiceren willen degraderen tot een mediaal succesvol protest.

 

Laat Cooijmans en consorten maar naar de rechter toegaan. Ze zullen geen gelijk krijgen. De rechter zal in zijn afweging tussen de vrijheid van godsdienst en het non-discriminatieprincipe eerst bepalen of het een binnenkerkelijke kwestie is. Zo ja, dan prevaleert de godsdienstvrijheid. De scheiding van kerk en staat beschermt de staat wellicht tegen kerkelijke inmenging, maar werkt natuurlijk ook andersom. Geen staat mag gelovige burgers voorschrijven wat zij wel of niet geloven. In de kerk, synagoge of moskee mag een gelovige vreemde, achterhaalde of zelfs 'achterlijke' standpunten verkondigen, zolang hij deze buiten het kerkgebouw maar niet in praktijk brengt, noch hiertoe oproept. Buyens heeft dit zeker niet gedaan.

 

Frank G. Bosman is cultuurtheoloog en verbonden aan de Faculteit Katholieke Theologie van de Universiteit van Tilburg. Zie zijn weblog www.goedgezelschap.eu.